Glasnegatieven
Van glasnegatief
naar digitale print
Breekbaar verleden
Gekoesterd en bewaard
Anonieme mensen
Met kleine en grote dromen
Verdwenen in de tijd
Lil Meert op schattenjacht
Een grauw kartonnen doosje met glasnegatieven,
dat ik vond op de rommelmarkt in Leuven in 2008,
vormde het begin van een – nog steeds groeiende – verzameling.
Deze negatieven dateren uit de periode vanaf 1853, toen fototoestellen en hun technische mogelijkheden stilaan toegankelijk werden voor de gegoede burgerij en amateurfotografen.
De beelden tonen het dagelijks leven: familiefeestjes, kinderen, uitstapjes...
Nu zijn het unieke getuigenissen van een vervlogen tijd.
Door de jarenlange opslag in slechte omstandigheden is de delicate emulsielaag vaak beschadigd.
Na het scannen bewerk ik de beelden met engelengeduld tot digitale prints.
Onverwachte details worden zichtbaar, en soms – met wat geluk en veel zoekwerk in archieven en online – leiden ze tot het ontrafelen en dateren van een stukje (familie)geschiedenis.
De meeste opnames zijn technisch verrassend goed. Soms zijn ze minder scherp of missen ze detail in lichte partijen, maar het beeld zelf is dan zo intrigerend dat ik het toch verder verwerk.
Zelfs mislukte dubbelopnamen kunnen uitgroeien tot mysterieuze verhalen.
Deze fotoprints zijn een eerbetoon aan onbekende mensen en anonieme amateurfotografen.
Ze vormen een stille getuigenis van een tijdperk dat geëvolueerd is naar een wereld
waarin dagelijks zo’n 445 miljoen foto's via sociale media worden gedeeld. Lil Meert
Ontdekkingen
Glasnegatieven blijken zeer moeilijk te vinden.
Lang niet elke brocanterie is een schot in de roos en dikwijls komen we van een kale reis thuis.
Maar soms, heel soms vinden we een verborgen schat.
Rommelmarkten, zoals hier in Aix-en-Provence
zijn het ‘jachtterrein’ bij uitstek. Onderhandelen en afbieden maken deel uit van het ritueel.
Tentoonstellingen,thema’s en collecties
Berthe ziet het daglicht terug
Het wonderlijke verhaal
van de herontdekking van Berthe Seroen.
Een interview met Lil Meert voor Mechelen blogt.
Met dank aan Jan Smets voor de tekst.
Opmerkelijke bekraste negatieven
2015, een brocante winkeltje in Poperinge
4 Dozen, 96 Glasnegatieven formaat 10,5 x 15 cm
Afkomstig van de zolder van het vroegere klooster ’t Vogeltje, afgebroken in 2015
Portretten, duidelijk opnames in studio, met dezelfde geschilderde achtergrond van een tuin, een zuil,
... Vooraan de geportretteerde op een bank , een zetel of rechtstaande aan een tafeltje met attributen.
En op alle negatieven de gezichten onherkenbaar gemaakt door het krassen in de emulsielaag.
Hoe vreemd.... Zo intrigerend dat ik de reeks verwerkte tot een kunstproject .
En na een lange zoektocht, via beeldbanken, Stadsarchief, Erfgoedcel Poperinge en Heemkundige kring Poperinge, het archief van Fomu én de ontmoeting met een oude kloosterzuster, werd het mysterie langzaam ontrafeld.
De portretten werden gemaakt door de fotografen: Marcel 1925-1931 en Ernest Leeuwerck 1931-1973, die hun fotozaak annex juwelenwinkel hadden in de Gasthuisstraat 43 Poperinge.
Via deze reconstructie kwamen we in Oostende in contact met Marcel Leeuwerck, (zoon van fotograaf Marcel) en een boeiend verteller. ( Marcel overleed in 2023 )
Het onherkenbaar maken van de geportretteerde?
“Alle nonnenkloosters vroegen de glasnegatieven van de lokale fotografen op”. (ook de Zusters van het klooster ’t Vogeltje in Poperinge) “Om er het zilver van af te schrapen”.
En natuurlijk maakte de fotograaf eerst de gezichten onherkenbaar (privacy), dixit Heemkundige Kring Poperinge. Lil Meert
Tentoonstelling Brussel Suez-project Resource4,
90 bekraste portretten vormen samen een impressionant geheel.
Totale afmeting: 72 cm x 480 cm
Afdruk op dibond 72cm x 160 cm. Deel 1 van 3
Foutieve opname of geniaal toeval
Door meervoudige belichting op de glasplaat, ontvouwt zich een poëtische droomwereld. Tussen zachte contouren van heuvels en wazige lichtvlekken bewegen zich schimmen van kinderen — spelend, dansend, bijna gewichtloos. Een moederfiguur waakt in de verte, haar silhouet verweven met het landschap, als een zwevende herinnering.
De beelden overlappen elkaar als lagen van tijd en ruimte, waardoor werkelijkheid en verbeelding samensmelten in een betoverend stilleven. Het is geen momentopname meer, maar een herinnering die droom werd.
Afdruk op dibond 50cm x 110 cm
Tentoonstellingen
2015 KU Leuven, Universiteitsbibliotheek: To Bee
2016 Museum Het Toreke, Tienen: Reeks over de bevrijding van Tienen (1914)
2016 Brussel, Resource4 Suez-project: Compositie ‘Gekraste portretten’
2018 Artikel‘Berthe ziet het daglicht terug’,
boek‘Mechelen, een stad verteld’– Jan Smets in gesprek
2019 Barbóék, Leuven: Reeks ‘De lezende mens’
2021 Gasthuisberg, Leuven: Diverse thema’s
Vizoog-project ‘Kunst op kantoor’ De Kleine Prins Accounting, Leuven